Ազապն ու կարգածը (ամուրին ու ամուսնացածը) (Ջիվանի)
Ազապն ու կարգածը (ամուրին ու ամուսնացածը)
Ազապն ու կարգածը նստած մի անգամ,
Խուտհմ էին իրարու հետ այս տեսակ.
Կարգածն ազապին ասավ, բարեկամ,
Հերիք մնաս խեղճ ու մոլոր միայնակ։
Ազապն ասավ — ինձ մի կարծիր խեղճ, մոլոր,
Ազատ, անհոգ ես եմ հատուկ բախտավոր,
Խմբով սիրունները իմս են բոլոր,
Կընայեմ ամենին ազատ, համարձակ։
Կարգածն ասավ — քեզի կուտամ մի պատվեր,
Դու սուրբ ամուսնության եկ, ոնեցիր սեր.
Սիրուններու ամեն մեկն էլ ունեն տեր,
Կըմորթեն թշվառիդ անսուր, անդանակ:
Ազապն ասավ — ես եմ առույգ գեղեցիկ,
Ուրախ, անհոգ, բախտով աջող, երջանիկ,
Որտեղ, որ տեսնում եմ մեկ սիրուն աղջիկ,
Ինձ կըկարծեմ նրան հարմար ընդունակ։
Կարգածն ասավ — երջանիկ չես, թշվառ ես
Մարդկության անօգուտ անպտուղ ծառ ես.
Դու կաշխատես, այլոց թոնիր կըվառես,
Թողնում ես քո տունդ անծուխ, անկրակ։
Ազապն ասավ — մարդ չի խոսիր ինձ վրա,
Ես եմ անկախ, ինքնագլուխ մեկ տղա.
Ւնձանից ոչ հալավ, ոչ հաց ուզող կա,
Կուտեմ, խմեմ, ուրախ կապրեմ շարունակ։
Կարգածն ասավ — ունեմ համեստ ամուսին,
Տիրոջ փառքը վայելում ենք միասին.
Աստված պարգևել է ինձի թանկագին,
Ունեմ երկու, երեք պաշտելի զավակ։
Ազապն ասավ — լավ է այսպես մնալը
Քան թե ամուսնանալ, վերջը զղջալը.
Շատ դժվար է զավակներու հոգալը,
Իմ ի՞նչ պետքն է ընկնել մեծ ցավերու տակ։
Կարգածն ասավ — դա՞ է քո պատասխանը,
Չի զղջա ով գիտե յուր արած բանը.
Հեշտ կըկառավարե նա գերդաստանը,
Ինչ մարդ գիտե ապրուստի լավ եղանակ։
Ազապն ասավ — կուզեմ միշտ ազատ ման գալ,
Տնական հոգսերով չեմ ուզեր տնքալ.
Շատերը կըցանկան աղջիկն ինձի տալ.
Օրը հազար տեղից գալիս են խնդրակ։
Կարգածն ասավ — պարապ մարդը ջանք չունի,
Օրերը զուր կանցնեն, աշխատանք չունի,
Չը գիտե՞ս կին չունեցող կյանք չունի,
Աբեղա էլ լինի է ցավոց ճարակ։
Ազապն ասավ — չեմ համոզվիր հավիտյան
Կամ թե ոտս կապել խեղճ հավի նման,
Ման կուգայ ամեն տեղ որպես ինքնիշխան,
Բեռի տակ մտնելու չունեմ նպատակ։
Կարգածն ասավ — երբ որ կերթամ դեպի տուն՝
Կըբացվի իմ սիրտս ինչպես նոր գարուն.
Կինս, զավակներս ուրախ, զվարթուն,
Դեմ կըվազեն իրար տալով աղաղակ։
Ազապն ասավ — ունեմ ես շատ օթևան,
Ամեն օր կունենամ նոր-նոր սիրական.
Իմ գիշերվա ընկերնե՛րս ողջ մնան,
Ինձ համար կյանք կուտան ամեն ժամանակ։
Կարգածն ասավ — ես եմ միշտ բարեհամբավ,
Տանս կյանքը խաղաղ, կեցությունս լավ,
Կըմոռանամ բոլորովին հոգս ու ցավ,
Երբ երգում են զավակներս ներդաշնակ։
Ազապն ասավ — չկա ինձ պես ինքնակամ
Կարգածներու մեջը գիտցիր, բարեկամ,
Թևս բռնող չկա, ուր ուզեմ կերթամ,
Քեզ նման ի՛մ վիզս չեմ ձգեր օղակ։
Կարգածն ասավ — քանի փոքր է հասակդ,
Պարծանքով կըփայլի քո դրոշակդ,
Երբ մեծանաս կըմարի այդ կրակդ,
Կըմեռնիս անսերունդ, անհիշատակ։
Ազապն ասավ — այդ խոսքիդ դեմ չունիմ փաստ
Իրավ, որ ազապը խեղճ է ու նվաստ.
Ասա, հրամանիդ կանգնած եմ պատրաստ,
Եղիր տառապելույս բարի օրինակ։
Կարգածն ազապի գործերը սարքեց,
Եղավ խաչքավոր, պսակեց, կարգեց,
Ազապն էլ կարգածի խորհուրդը հարգեց,
Աշխարհի օրենքին դարձավ հպատակ։
Ջիվան, բավ է մեկին առողջ կին մեկ հատ,
Անօրեն է, ով որ կին կըպահե շատ,
Պիտի վարվի յուր ծագումին համեմատ,
Մարդ ոչ անասուն է և ոչ հրեշտակ: