թյամբ այդ շրջանում տնտեսական մեծ աշխուժություն էր ապրում։ Հայերը զարգացնում էին առևտուրը, արհեստները, շինարարությունը և կուլտուրական կյանքը։ Այս շրջանում գուցե և հայերը գոհունակությամբ են խոսել շահի մասին։
|
«Իսկ այս բան կնոջն իբրեւ զերկսայրի սուր պատահեցաւ ի սիրտս շահին, վասն զի կարի ծանր և դառն թուեցաւ նմա, մինչև ի սիրտ և ի հոգի խոցեալ լինէր»[1]:
|
Ծերունու սպանության փաստը Դավրիժեցու պատմության մեջ անմիջապես չի առնչվում կնոջ խոսակցությանը։ Բանաստեղծն այս դեպքում ևս դիմել է անհրաժեշտ փաստերի գեղարվեստական համադրման հնարանքին։
Ահա Դավրիժեցու գրանցած փաստը.
«Եւ ահա գայր, և անցանէր առ նոքօք երեց զեղջն այնմիկ՝ որում անուն էր տէր Աւետիս, որ ի հողագործութենէ անդին եկեալ գնայր ի տուն իւր։ Իբրև ետես զնա շահն՝ կոչեաց առ ինքն՝ եհարց, թէ ինչ մարդ ես. ասաց երեցն. Հայ եմ, ասաց շահն՝ և է՞ր վասն երկայն է մորուսդ, ասաց երեցն, գեղիս երեցն եմ. ասաց շահն. եկ մուսուրման եղիր. ասաց երեցն. ես այր գռեհիկ եմ, և մանաւանդ ծերացեալ եմ, և ոչ կարեմ կատարել զարարողութիւնս մուսուրման օրինաց. և զայրագին սրտմտութիւն թագաւորին կարի յորդեալ առաւելաւ՝ որ և ոչ հանդուրժեալ ի բարկաթենէ, իւրմե շահն, այլ
- ↑ «Պատմութիւն Առաքելու վարդապետի Դաւրիժեցւոյ», էջ 164։