Էջ:Mikael Nalbandian, vol. 2.djvu/47

Վիքիդարանից՝ ազատ գրադարանից
Jump to navigation Jump to search
Այս էջը սրբագրված չէ


Ահա գլխավորաբար ի սկզբանէ անտի, որ ինչ ցայսօր հեղինակք մեր և նոցին հեղինակութիւնք, յորս հազիւ ուրեք գտանեմք զայնպիսի ինչ, որ կարող էր մշակել զանշէն մնացեալ բանականութիւ ազգիմերոյ: Անապատացեալ միանգամայն կյանքն Հայկական պէտս ունի շատ և շատ մշակութեանց լոյս առեալ առ հասարակ յեւրոպէականացն փորձութենէ: Քարոզութիւն լոկ Հայկական լեզուի, հարկադրել զմանկունս սերտել զուղղականն, զկոչականն՝ ընդ նմին գրաբար դարձեալ պատասխանել առ հարցուածս վարժապետին՝ ըստ մեզ համարին ողորմելութիւն և ողորմելութիւն արտասուելի: Եթե ինքնեանք վերապատուեալ վարժիչք հայկական դպրութեան որոց շնորհեալ է գեթ գիտութիւն լոկ հայկականին կարող էին ի համարի գոլ լուսավորելոցն, և յանժամ ևս չէր արժան դեգերեցուցանել զմանկտին ընդ անմատչելի առապարս մոլախոտեալ յերեքտասան դարուց հետէ: Թող զի ոչ՛ երբէք կարող էին զմտաւ անգամ ածել այդպիսիք, զորոց գեղեցիկս ի յառաջաբանութեան Ճարտասանութեան իւրոյ Միքայել եպիսկոպոս Սալլանթեանց «որ զհայերեն միայն գիտե՝ ոչինչ գիտե»: Տեսցեն պատուելի իմաստունքն Հայոց զԵւրոպիոյ լուսաւորութիւն, քննեսցեն զհոգի և զուղղութիւն հեղինակաց նոցա և զկնի բարւօք վերահասու լինելոյ ասասցին մաքուր խղճմտանօք, թե զաւակն Հայկական ընդ բիւր հարուածովք ժամանակին կարէր արդեօք ուսանելով զհին դպրութիւն Հայոց՝ կենդանանալ և սնանիլ հոգւով և ընդ նմին թագաւորել ի վերայ գիտութեանց, որովք լցեալ է Եւրոպա: Գիտեմք քաջ է թե ի դէմս ածիցեն մեզ զքաղաքական կենդանութիւն նոցա, զբաղմութիւն ժողավրդեան, զգրասիրութիւն նորա և զբիւր հանգամանս, յորոց զրկեալեմք առ հասարակ, ընդունիմք