ՀՍՀ/ԱՊՈԼԼՈՆԻՈՍ ԴԻՍԿՈԼՈՍ

ԱՊՈԼԼՈՆԻՈՍ ԴԻՍԿՈԼՈՍ (Άολλονιος Διωχολος, ծն. և մահ. թթ. անհտ.), II դարի հույն քերական, հունարենի շարահյուսության հիմնադիր։ Հարել է ալեքսանդրյան քերականական դպրոցին։ Առանձնապես հայտնի է «Շարահյուսության մասին» աշխատությամբ։ Շարահյուսական հարցերը քննել է ըստ խոսքի մասերի, մեկ առ մեկ խոսել դրանց կապակցության և գործածության մասին։ Ա. Դ. առաջին անգամ գործածության մեջ է մտցրել «համաձայնություն» տերմինը՝ դրա տակ հասկանալով խոսքի մասերի կապակցության եղանակների ամբողջությունը։ Առանձնացրել է 8 խոսքի մաս, որոնք սահմանել է իմաստային–տրամաբանական հիմունքով։ Բառակապակցությունների մեջ կենտրոնական տեղ է հատկացրել անվանը և բային։ Ըստ Ա. Դ–ի՝ անունը և դերանունն իրարից տարբերվում են նրանով, որ առաջինն արտահայտում է առարկայի որակը, երկրորդը՝ էությունը։

Գրկ. Ջահուկյան Գ., Լեզվաբանության պատմություն, հ. 1, Ե., 1960, էշ 87–90։ Добиаш А., Синтаксис Аполлония Дискола, Киев, 1882․ Գ․ Ջահուկյան