ՀՍՀ/Ազատության աստիճաններ

Վիքիդարանից՝ ազատ գրադարանից
Jump to navigation Jump to search
Ազատներ Հայկական Սովետական Հանրագիտարան

Ազատության աստիճաններ

«Ազատության Ավետաբեր»


[ 99 ] ԱԶԱՏՈՒԹՅԱՆ ԱՍՏԻՃԱՆՆԵՐ, մեխանիկական համակարգի դիրքը միարժեքորեն որոշող անկախ կոորդինատներ։ Այդ կոորդինատների կամ Ա. ա֊ի թիվը կախված է համակարգի մեջ մտնող մասնիկների քանակից, մեխանիկական կապերի (տես Կապեր մեխանիկական) թվից և բնույթից։ Օրինակ՝ մասնիկի դիրքը որոշվում է երեք (դեկարտյան կոորդինատների համակարգում ) կոորդինատներով՝ ազատության երեք աստիճաններով, հետևաբար, մասնիկից կազմված համակարգի Ա. ա֊ի թիվը կլինի , իսկ թվով երկրաչափական կապերի առկայությամբ՝ ։ Տարածության մեջ մեխանիկական համակարգի դիրքը որոշելու համար, դեկարտյան կոորդինատներից բացի, կարելի է օգտվել ցանկացած անկախ ( Ա. ա֊ի թիվն է) մեծություններից՝ ընդհանրացված կոորդինատներից։

Ա. ա. բնորոշում են համակարգի հնարավոր անկախ շարժումները, օրինակ, պինդ մարմինն ունի վեց Ա. ա., քանի որ կարող է կատարել 3 շարժում, մասնավորապես՝ առանցքների ուղղությամբ և 3 պտտական՝ նույն առանցքների շուրջը։

Թերմոդինամիկական համակարգի վիճակը բնութագրող այն անկախ պարամետրերը, որոնց կամայական փոփոխությունը չի խախտում նրա փուլային հավասարակշռությունը, կոչվում են թերմոդինամիկական Ա. ա.։