ՏՏՀ/Թոնիր

ԹՈՆԻՐ, Հայաստանի գրեթե բոլոր մարզերում տարածված կավե գլանաձև վառարան։ Վերևում նեղ է, միջնամասում՝ ուռուցիկ, ներքևում՝ լայն։ Ամենատարածված տեսակը միջնամասում ունի 40-60 սմ տրամագիծ, 1,2-1,5 մ խորություն, օգտագործվում է հաց (լավաշ, բոքոն ևն) թխելու, կերակուր եփելու, կաթնամթերք պատրաստելու համար։ Թաղվել է խորանաձև թոնդրափի կենտրոնում, երդիկի դիմաց՝ ծխի ելքը դյուրացնելու նպատակով։ Խոնավությունից զերծ պահելու համար Թ. երբեմն թաղում են հատակից 40-60 սմ բարձր թմբի մեջ, շուրթերը թմբին հավասար։ Ջերմությունը երկար պահպանելու համար Թ. երբեմն պատում են 20-25 սմ հաստության աղի կամ ավազի շերտով։ Օդի հոսքն ապահովելու, կրակը բորբոքելու նպատակով Թ-ի ներքևի մասից խողովակներով կամ սալաքարերով պատրաստված 1,5-3 մ երկարության օդամուղը (ակ, սնվածք) թեքությամբ դուրս է բերվում գետնի մակերևույթ։ Թ. ծածկվում է կավե (նաև թիթեղե) կափարիչով։