Էջ:Թումանյանի ԵԺ 4հատորով-4.djvu/268

Վիքիդարանից՝ ազատ գրադարանից
Jump to navigation Jump to search
Այս էջը սրբագրված չէ


Թալ հագար անգամ ԿՐլամրոսը հեոաները ճանաւգար հորդելու և նոր աշխարհքներ գտնելու երազներ տեսներ ու տարիներով թափ ստեր դոնե դուո, ի՞նչ պիտի աներ, եթե մի Իգաբելլա չհայտնվեր ու իրականություն դարձներ նրա շքեղ երազները։

Թող մի Դարվին ինչքան կուզեր հետաքրքրվեր իրենց համալսարանի շուրջը գտնվող բույսերով, բայց երբեք էնքան մեծանալու, Դարվին չէր դաոնալու, եթե չնկատեին ու չուղարկեին աշխարհքի չորս կողմը պտտելու ե դիտելու։

Մի Վիկտոր Հյուգոյի՝ դեո տասնուհինգ տարեկան հասակից՝ մի ոտանավորի համար8 ֆրանսիական ակադեմիան խրախուսում է ու պարգև է տալիս։

Եվ էսպես տեսնում եք մի տեղ մեկենասն է, մյուս տեղ ազ– գըն է, որ կարողանում է տաղանդներ գտնել, պաշտպանել, զորացնել ու դուրս բերել։ Այո՛, տաղանդի հայտնվելը ու էս կամ էն ուղղությամբ զարգանալն էլ իր պայմաններն ունի, և իրեն իրեն, պատահաբար չի լինում։

Մի ժամանակ, երբ մեկենասներն էին պահում գրականությանը, և մեկենասներն էլ մեծ մասով թագավորներ ու իշխաններ էին, գրողներն էլ, սրանցից բարերարված, նրանց մթնոլորտում շնչելով նրանց էին փաոաբանամ, թագավորներին ու իշխաններին էին հերոս աոնում, և պալատական կյանքն էին երգում աոհասարակ։

Հետզհետե, ժամանակի ընթացքում ժողովուրդները կազմակերպվեցին, տեր հանդիսացան ինչպես շատ բաների, էնպես էլ իրենց միջից դուրս եկած տաղանդներին ու պահեցին, պաշտ–

պանեցին։ Գրողներն ա գեղարվեստագետներն էլ մնացին ժողո– վըրդի մեջ, ժողովրդի հետ, նրա ցավերը երգեցին, նրա տենչերով ոգևորվեցին, նրանից աոան իրենց հերոսները, և արքայական ծիրանու փոխարեն մեջտեղ եկան սովորական մարդու ա– մենօրյա զգեստները, պալատական դրապիրովկի ու պուրակների փոխարեն տարածվեց ազատ բնությունը; ու վ1քուն, ճոճոան րսւզների փոխարեն սկսեց՝ «փրել ;*ւղովրդակ.տն ––լեզուս^֊իր կեն–

261