Վիքիդարան:Շաբաթվա ստեղծագործություն

Վիքիդարանից՝ ազատ գրադարանից

Գիտեի՞ք որ

Caoandanielinbluedoyouknow.svg

«Շաբաթվա ստեղծագործություն» նախագծի նպատակը ամեն շաբաթ Հայերեն Վիքիդարանում գլխավոր էջում որևէ ստեղծագործության ընդգրկումն է։

Նախագիծը վերահսկվում է GeoO (քննարկումներդրում) մասնակցի կողմից։ Եթե ինքներդ ցանկանում եք ակտիվ մասնակցություն ունենալ, ապա հայտնեք ձեր ցանկության մասին նախագծի քննարկման էջում։

↱ ՎԴ:ՇՍ

Նախագծի ենթաէջեր

Կաղապարներ

Վերահսկող մասնակիցներ

Այս շաբաթվա էջը
Vahan Teryan.jpg

Վահան Տերյան

Գարուն

Գարունը այնքա՛ն ծաղիկ է վառել,
Գարունը այնպե՛ս պայծառ է կրկին.
— Ուզում եմ մեկին քնքշորեն սիրել,
Ուզում եմ անուշ փայփայել մեկին։
Այնպե՛ս գգվող է երեկոն անափ,
Ծաղիկներն այնպես նազով են փակվում.
— Շուրջըս վառված է մի անուշ տագնապ,
Մի նոր հուզում է սիրտըս մրրկում...
Անտես զանգերի կարկաչն եմ լսում,
Ւմ բացված սրտում հնչում է մի երգ.
—Կարծես թե մեկը ինձ է երազում,
Կարծես կանչում է ինձ մի քնքուշ ձեռք...


Հաջորդ թողարկում | Արխիվ | Խմբագրել


Շաբաթ 1
Vahan Totovents.jpg
Վահան Թոթովենց՝ «Հրկիզված թղթեր»

Նա բարձրացավ քաղաքների փողոցներից և գյուղական դաշտերից՝ ինչպես վարարուն հեղեղը դարավոր երաշտից հետո։

Նա բարձրացավ, երբ ժողովրդական մասսաները տկլոր էին, քաղցած ու մռայլ։

Երկրի ամենատիպական ֆիգուրան որբն էր՝ բազմագույն և բազմահազար։

Առուները չէին երգում, և խաղողի ողկույզները կախվում էին միայն հին մատուռների քարերի վրա՝ անշող ու անարյուն։

Սրածություն էր հին այս երկրի սահմանների վրա և սահմաններից ներս։

Թռչունների երամները, ահաբեկված երկրի մթին երկնակամարից, փախել էին դեպի ավելի լուսավոր երկրներ։

Մուրացկանությունը դարձել էր օրինական, և ձեռքերը կարկառվում էին անդողդոջ ու համառ։

Թնդաց «Ինտերնացիոնալը»։ Ժամանակը հանկարծ շրջվեց, ցեխի մեջ խրված անիվներն սկսեցին դառնալ կատաղի թափով, գյուղացու ճակատի վրա փայլեց քրտինքի կաթիլը՝ ինչպես աստղը մռայլ երկնքում, փոկերը շարժվեցին, և շչակները ձայնեցին լուսաբացը։


Շաբաթ 2
Komitas 1902.jpg
Կոմիտաս՝ «Ձմեռնամուտ»

Երբ երկիրը պատեց
Վերմակ-վերմակ ու թեթևիկ-թեթևիկ,

Ճերմակ-ճերմակ ու թիթեռնիկ-թիթեռնիկ,
Ձյունիկն իջավ արծաթ երկնքով,
Եվ երկիրը պատեց։

Վերմակ-վերմակ ու թեթևիկ-թեթևիկ,
Հողիկը շիջավ ոսկի երկունքով,
Եվ աչուկները փակեց։

Արգանդ-արգանդ ու դարավանդ-դարավանդ,
Ջըրիկը պառկեց հողի գրկին,
Եվ ըստինքը սառեց։

Մարմանդ-մարմանդ ու ադամանդ-ադամանդ
Արևը զարկեց պաղի սրտին,
Եվ աստղուկները շարեց։


Շաբաթ 3
Ատրպետ.jpg
Ատրպետ՝ «Տժվժիկ»

Սրանից շատ տարի առաջ Էրզրումի մեջ ապրում էին տնանկ Ներսես-ախպարն ու մեծ կարողության տեր Նիկողոսաղան։ Վերջինս Կ. Պոլսում երկար ապրած լինելով՝ լավ հունարեն գիտեր, այդ պատճառով էլ կարնեցիք նրան մյուս Նիկողոս-աղաներից զանազանելու համար Ուռում-Նիկոզոս էին կանչում։

Ներսես-ախպարն էլ ժամանակին շատ հարուստ է եղել մեծ օջախի որդի, խոսքը փաշաների, վեզիրների քով անց, բայց չարաչար ձախորդությունների է հանդիպել։ Նրա ապրանքների քարավանները Կ. Պոլսի, Դամասկոսի ճանապարհների վրա ավարի են մատնվել ավազակների ձեռքը, նավերը Սև ու Միջերկրական ծովերում ծովահենների ձեռքն են անցել, ոչխարների հոտերը քշել տարել են, իսկ քաղաքում ունեցած ապրանքների մթերանոցները և հացի շտեմարանները կրակի են տվել, վառել նրա հակառակորդները։ Այնպես քայքայվել էին նրա մյուլքերը, խաները, խանութները, որ բոլորի հիմքն արեգակն էր ելել, այս ու այն եկել, բռնի տիրացել ու իրենց համար կալվածներ էին շինել։ Ներսես-ախպարն այնպես մոլորվել, այնպես հուսահատվել էր, որ ամեն բան՝ ապրելը, կյանքն անգամ աչքից ընկել էր, զզվել չարասիրտ դրացիներից և տանջանքով քաշքշվում էր։


Շաբաթ 4
Tumanyan 1880s.png
Հովհաննես Թումանյան՝ «Հոգուս հատոր...»

Հոգուս հատոր
Սըրտիս կըտոր,
Դասիս համար
Դու մի՛ հոգար,
Թե կան դասեր
Կա նաև սեր,
Եվ ի՜նչ զարմանք,
Իմ աղավնյակ,
Որ կենդանի
Մի պատանի
Սերը սըրտում
Դաս է սերտում։


Շաբաթ 5
Վահան Թոթովենց.jpg
Վահան Թոթովենց՝ Մի կարճ և պարզ պատմություն

Նվեր ամերիկահայ բանվորներին

Երբ գարեջրի սառը բաժակները դատարկեցինք, իմ բարեկամը երկար մի շունչ քաշեց, հոգնության մի երկար շունչ, որ կարծես ծնունդ է առնում ճարճատող ոսկորների խորքից։

— Երևի ճանապարհորդությունը քեզ շատ է հոգնեցրել,Պիտր,— ասացի,— մի՞՛թե երրորդ կարգով եկար։

— Ո՛չ,— պատասխանեց Պիտրը,— Նյու-Յորքից մինչև Պոլիս և Պոլսից մինչև Նյու-Յորք ճանապարհորդել եմ առաջին կարգով, հանգիստ, ուրախ և առողջ։

— Բայց քո հոգոցը լայն հոգնություն է արտահայտում,– հարցրի։

— Այո՛, հոգնած եմ,— ասաց Պիտրը,— հոգով հոգնած եմ, կարծես դատարկված եմ, անսահման պարապություն եմ զգում։

Թուխ գարեջրի երկրորդ բաժակը դատարկեց Պիտրը և աչքերը հառեց հեռուն, կարծես մի պանորամա էր դիտում։

— Ի՞նչ ես դիտում,— հարցրի։

— Անցյալս եմ դիտում,— պատասխանեց Պիտրը։

Ես լռեցի։ Պիտրը շարունակեց․ 90 թվականներին ես փախա Թուրքիայից և երկար թափառելուց հետո հասա Եգիպտոս։ 17 տարեկան էի այն ժամանակ, թռվռուն և ուրախ, ինչպես մի քուռակ։ Երկրում նոր էի հնչակյան գրվել, պատրաստ էի ամբողջ կյանքս զոհել այս կուսակցության նպատակների համար Թուրքիայում։

(շարունակություն․․․)


Շաբաթ 6
Shushanik Kurghinian M.jpg
Շուշանիկ Կուրղինյան
Նամակ Հովհաննես Մալխասյանին

23 հունվարի, 1907 թ․
Ռոստով֊Դոն


Հարգելի պ. Հովհ․ Մալխասյան․

Ուրախ եմ թերթիդ հաջողվելուն։ Ցանկանում եմ ուժ և տոկունություն այդ վսեմ ասպարեզում՝ որը հանդիսանալու է մի բուռն կեղծված և հարստահարված թշվառների <համար> որպես մի մտավոր փարոս, որպես գաղափարական նեցուկ։

Որպես բարեկամ, թույլ եմ տալիս ինձ Ձեզ խորհուրդ տալու, որ թերթը այնպիսի հիմքերի վրա դնեք, որ չլինի «ոտքերը-կապած, ձեռքերը-շղթա․․․»։ Կյանքի և մտքի այժմյան տեմպերամենտի պահանջները լա՜յն են․․․ ազա՜տ, ըմբոստ․․․ ուստի քիչ թե շատ, այսպես թե այնպես նորածին թերթը պիտի ձևվի նրանց չափերին համեմատ, հարմար։

Խուսափեցեք նեղ, սահմանափակ տենչերից, շատ լոզունգների հետ, որոնք Ձեր սրտին մոտ են, դրեք և այս «Пусть будут все живущие существа свободны от страданий․․․»։

Վերջապես քաջ եղեք, հառաջ տարեք առանց վհատվելու խոչընդոտներից։


Հարգանոք՝
Շուշանիկ Կուրղինյան

(շարունակություն․․․)


Շաբաթ 7
Tumanyan.jpg
Հովհաննես Թումանյան

Հայոց վիշտը

Հայոց վիշտը անհուն մի ծով,
Խավար մի ծով ահագին,
Էն սև ծովում տառապելով,
Լող է տալիս իմ հոգին:

Մերթ զայրացկոտ ծառս է լինում
Մինչև երկինք կապուտակ,
Ու մերթ հոգնած սուզվում, իջնում
Դեպի խորքերն անհատակ։

Ոչ հատակն է գտնում անվերջ
Ու ոչ հասնում երկնքին...
Հայոց վշտի մեծ ծովի մեջ
Տառապում է իմ հոգին:


Շաբաթ 8
Vahan Teryan.jpg
Վահան Տերյան

Գարուն

Գարունը այնքա՛ն ծաղիկ է վառել,
Գարունը այնպե՛ս պայծառ է կրկին.
— Ուզում եմ մեկին քնքշորեն սիրել,
Ուզում եմ անուշ փայփայել մեկին։
Այնպե՛ս գգվող է երեկոն անափ,
Ծաղիկներն այնպես նազով են փակվում.
— Շուրջըս վառված է մի անուշ տագնապ,
Մի նոր հուզում է սիրտըս մրրկում...
Անտես զանգերի կարկաչն եմ լսում,
Ւմ բացված սրտում հնչում է մի երգ.
—Կարծես թե մեկը ինձ է երազում,
Կարծես կանչում է ինձ մի քնքուշ ձեռք...


Շաբաթ 9
Vahan Teryan.jpg
Վահան Տերյան

Գարուն

Գարունը այնքա՛ն ծաղիկ է վառել,
Գարունը այնպե՛ս պայծառ է կրկին.
— Ուզում եմ մեկին քնքշորեն սիրել,
Ուզում եմ անուշ փայփայել մեկին։
Այնպե՛ս գգվող է երեկոն անափ,
Ծաղիկներն այնպես նազով են փակվում.
— Շուրջըս վառված է մի անուշ տագնապ,
Մի նոր հուզում է սիրտըս մրրկում...
Անտես զանգերի կարկաչն եմ լսում,
Ւմ բացված սրտում հնչում է մի երգ.
—Կարծես թե մեկը ինձ է երազում,
Կարծես կանչում է ինձ մի քնքուշ ձեռք...


Շաբաթ 10

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 10, 2017 թ.

Շաբաթ 11

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 11, 2017 թ.

Շաբաթ 12

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 12, 2017 թ.

Շաբաթ 13

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 13, 2017 թ.

Շաբաթ 14

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 14, 2017 թ.

Շաբաթ 15

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 15, 2017 թ.

Շաբաթ 16

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 16, 2017 թ.

Շաբաթ 17

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 17, 2017 թ.

Շաբաթ 18

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 18, 2017 թ.

Շաբաթ 19

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 19, 2017 թ.

Շաբաթ 20

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 20, 2017 թ.

Շաբաթ 21

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 21, 2017 թ.

Շաբաթ 22

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 22, 2017 թ.

Շաբաթ 23

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 23, 2017 թ.

Շաբաթ 24

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 24, 2017 թ.

Շաբաթ 25

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 25, 2017 թ.

Շաբաթ 26

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 26, 2017 թ.

Շաբաթ 27

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 27, 2017 թ.

Շաբաթ 28

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 28, 2017 թ.

Շաբաթ 29

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 29, 2017 թ.

Շաբաթ 30

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 30, 2017 թ.

Շաբաթ 31

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 31, 2017 թ.

Շաբաթ 32

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 32, 2017 թ.

Շաբաթ 33

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 33, 2017 թ.

Շաբաթ 34

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 34, 2017 թ.

Շաբաթ 35

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 35, 2017 թ.

Շաբաթ 36

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 36, 2017 թ.

Շաբաթ 37

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 37, 2017 թ.

Շաբաթ 38

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 38, 2017 թ.

Շաբաթ 39

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 39, 2017 թ.

Շաբաթ 40

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 40, 2017 թ.

Շաբաթ 41

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 41, 2017 թ.

Շաբաթ 42

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 42, 2017 թ.

Շաբաթ 43

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 43, 2017 թ.

Շաբաթ 44

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 44, 2017 թ.

Շաբաթ 45

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 45, 2017 թ.

Շաբաթ 46

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 46, 2017 թ.

Շաբաթ 47

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 47, 2017 թ.

Շաբաթ 48

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 48, 2017 թ.

Շաբաթ 49

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 49, 2017 թ.

Շաբաթ 50

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 50, 2017 թ.

Շաբաթ 51

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 51, 2017 թ.

Շաբաթ 52
Kurghinians.jpg
Շուշանիկ Կուրղինյան՝ «Նամակ Հովհաննես Թումանյանին»
Նամակ Հովհաննես Թումանյանին

20 դեկտեմբերի, 1920 թ.

Վլադիկավկազ

Հարգելի Հովհաննես Թումանյան

Երևի չեք հիշում, որ անձամբ հին ծանոթներ ենք մենք, ահա հիշել եմ տալիս ու «օգտագործում» անցած-գնացածը։

Ուղիղ երկու ամիս է, որ Խարկովից եկել ու դեմ եմ առել սարերին։ Հիվանդ եմ և կարոտ կլիմայական բժշկության։ Ինձ բժշկող պրոֆեսորի խորհրդով անհրաժեշտ է ձմեռս անցկացնել Թիֆլիսում, սակայն ոչ մի կերպ չեմ կարողանում տեղական վրացական հյուպատոսից թույլտվություն ստանալ։

Պահանջվում է իրենց ներքին գործող նախարարի համաձայնությունը։ Այդ պատճառով էլ դիմում եմ Ձեզ, հատկապես խնդրելով, լինել բարի ու հանձն առնել այս նեղությունը, կարելիին չափ շտապ (սարերն արդեն ձյունով են ծածկվել) անպայման աչքի առաջ ունենալով, որ հետս բերելու եմ իմ անտիպ գրվածքները, անհրաժեշտ գրքեր, որոնց ապահովությունը, վրացական տերիտորիայում, օրինական կերպով պիտի խոստացվի Ձեզ, որպես եզակի մեկին, որին պարտադիր եմ հավատալ։

Հետս լինելու են աղջիկս ու որդիս։

Ողջույն՝

Շ. Կուրղինյան


Շաբաթ 53

Կաղապար:Շաբաթվա ստեղծագործություն/Շաբաթ 53, 2017 թ.

Կաղապար:Գլխավոր էջի բաժիններ